NANNING-Di 27ê Gulanê de, keştiyek barhilgir a bi madenên manganez ên Malezyayê barkirî gihîşt Bendera Kendava Beibu li herêma xweser a Guangxi Zhuang a Başûrê Çînê.

Maden ji atolyeya helandinê ya South Manganese Group Ltd re dihat şandin, ku xwediyê zincîra pîşesaziya manganese ya herî dirêj a cîhanê ye. Li wir, berî ku li navxweyî were firotin û wekî madeya xav ji bo bataryayên nû yên enerjiyê were hinardekirin Japonya, ew vediguhere dîoksîda manganese ya elektrolîtîk.

Ev rewşa taybetî ya bazirganî, pîşesazî û firotina sînor-derbasbûyî hêza peymana Hevkariya Aborî ya Berfireh a Herêmî (RCEP) ya ku vê dawiyê hatiye damezrandin nîşan dide ku feydeyên aborî tîne Çînê û hevkarên wê yên herêmî.

RCEP alîkarî kir ku bacên gumrikê yên li ser madena manganezê ji Malezyayê ji %3 bo %2.4 kêm bibin, zincîra pîşesaziyê ya ku Çîn, ASEAN û Japonyayê bi hev ve girêdide di bazara navneteweyî de reqabettir bike, û pêşveçûna aboriya herêmî pêş bixe.

Peymana RCEP, ku heta niha mezintirîn peymana bazirganiya azad a cîhanê ye, di roja yekem a 2022an de ket meriyetê. Ji wê demê ve, wê feydeyên berbiçav ji bo hevkariya aborî û bazirganî ya di navbera Çîn û welatên ASEAN de aniye.

Agahiyên gumrikê nîşan didin ku di çaryeka yekem de, hawirdekirin û îxracata Çînê bo ASEANê gihîştiye 1.35 trîlyon yuan (202.2 milyar dolar), ku li gorî sala borî %8.4 zêde bûye û %14.4ê tevahiya bazirganiya derve ya Çînê pêk tîne.

Li gorî daneyan, di vê heyamê de, bazirganiya di navbera Çîn û ASEANê de ji sedî 47,2 - an jî nêzîkî nîvê - bazirganiya derve ya Çînê bi hevkarên RCEPê re pêk tîne. Bi peymana RCEPê re, ASEAN careke din ji YEyê derbas bûye û bûye hevkarê bazirganiyê yê herî mezin ê Çînê.

Ji dema ku RCEP ketiye meriyetê, wê feydeyên mezin ji bo karsaziyan aniye, ku li ser bingeha kêmkirina lêçûnên hawirdekirinê û zêdebûna derfetên hinardekirinê piştî kêmkirina gumrikan hatiye damezrandin. Li gorî peymanê, ji sedî 90 zêdetir kelûpelên ku li herêmê têne bazirganîkirin dê di dawiyê de bê gumrik bibin, ku ev yek dê bazirganiya sînor pir zêde bike.